Op 17 juli 2026 heeft de Europese Commissie een voorstel gelanceerd tot herziening van het Europese Emissieverhandelingssysteem ETS. Eén van de voorstellen is om afvalverbranding onder te brengen in het systeem. Het voorstel van de Europese Commissie is nog geen beslist beleid. Het voorstel zal nu worden besproken door de 27 lidstaten en het Europees Parlement.
Nodig om klimaatdoelstellingen te halen
Volgens de Europese Commissie(opent nieuw venster) dringt een aanpassing van ETS zich op om de nieuwe klimaatdoelstelling voor 2040 te halen. Ook de veranderende geopolitieke en economische context maakt een herziening van het systeem noodzakelijk. Afvalverbrandingsinstallaties zouden tussen 2032 en 2034 stapsgewijs toetreden tot het ETS-systeem. De Europese Commissie maakt zich wel sterk dat investeringen in emissiereductie, koolstofafvang en circulaire economie ondersteund worden via Europese fondsen.
Opt-out mogelijk
Het voorstel van de Europese Commissie bevat een mogelijkheid tot opt-out per lidstaat. Daarvoor moet aan 2 van 3 voorwaarden worden voldaan: er moet in de lidstaat een gelijkaardige koolstoftaks zijn boven de gemiddelde veilingprijs van ETS-certificaten, de lidstaat moet op koers zijn om de recyclagedoelstellingen te halen, de lidstaat moet op koers zijn om de doelstelling van 10% storten te halen.
Meer kosten voor gemeenten
VVSG en Interafval zien geen meerwaarde in het onderbrengen van afvalverbranding onder ETS(opent nieuw venster). Er zijn andere beleidsinstrumenten die veel effectiever zijn om het gewenste resultaat van minder restafval en meer recyclage te bekomen. Bovendien zal het onderbrengen van afvalverbranding onder ETS een sterk kostprijsverhogend effect hebben voor de verbranding van het huishoudelijk restafval voor alle Vlaamse gemeenten. VVSG en Interafval namen dit standpunt in 2023 in naar aanleiding van een impactanalyse van OVAM over het onderbrengen van afvalverbranding in ETS.
